عصرکاسپین /میلاد ابراهیمی؛ هفدهم مرداد، تنها روز تجلیل از خبرنگاران نیست؛ فرصتی است برای بازاندیشی در جایگاه رسانه و نسبت آن با توسعه و حکمرانی. اگر این مناسبت تنها به پیام‌های تبریک و تقدیرهای تشریفاتی محدود شود، مهم‌ترین کارکرد آن، یعنی گفت‌وگو درباره آینده رسانه، به حاشیه خواهد رفت.

واقعیت آن است که رسانه در گیلان هنوز آن‌گونه که شایسته است، در فرآیند توسعه استان دیده نمی‌شود. در بسیاری از موارد، نقش آن به انتشار اخبار و انعکاس برنامه‌های دستگاه‌ها تقلیل یافته، در حالی که رسانه حرفه‌ای می‌تواند با نقد منصفانه، مطالبه‌گری مسئولانه و انتقال دقیق مطالبات جامعه، به ارتقای کیفیت تصمیم‌گیری و افزایش سرمایه اجتماعی کمک کند. رسانه، ابزار تبلیغاتی نیست؛ یکی از ارکان حکمرانی مطلوب است.

در کنار این نگاه، چالش‌های اقتصادی نیز سال‌هاست رسانه‌های محلی را با دشواری روبه‌رو کرده است. نبود یک الگوی پایدار برای حمایت از رسانه، موجب شده بسیاری از رسانه‌های استان بیش از آنکه بر پایه یک ساختار اقتصادی قابل اتکا فعالیت کنند، بر دوش تعهد و دغدغه‌مندی فعالان این عرصه استوار باشند؛ وضعیتی که استقلال حرفه‌ای و امکان برنامه‌ریزی بلندمدت را تضعیف می‌کند.

اصلاح این شرایط، نیازمند نگاهی فراتر از حمایت‌های مناسبتی است. رسانه به سازوکاری شفاف، عادلانه و مبتنی بر قانون نیاز دارد؛ سازوکاری که معیار آن کیفیت، مسئولیت‌پذیری و اثرگذاری حرفه‌ای باشد، نه روابط و سلیقه‌ها. در کنار آن، تعامل مدیران با رسانه نیز باید از یک رفتار مقطعی به یک اصل در حکمرانی تبدیل شود. دسترسی به اطلاعات، پاسخگویی و پذیرش نقدهای مستند، نه امتیازی برای رسانه، بلکه ضرورتی برای مدیریت کارآمد است.

در این میان، قانون‌گذاران نیز مسئولیتی تعیین‌کننده بر عهده دارند. بازنگری در قوانین مرتبط با رسانه، متناسب با تحولات امروز، می‌تواند امنیت حرفه‌ای فعالان رسانه را تقویت کرده و زمینه فعالیت رسانه‌های مستقل، مسئول و قانونمند را فراهم سازد. تجربه نشان داده است هر جا رسانه تقویت شده، شفافیت، اعتماد عمومی و کیفیت حکمرانی نیز ارتقا یافته است.

روز خبرنگار، فرصت مناسبی است تا به جای تکرار شعارهای همیشگی، بر یک واقعیت تأکید کنیم؛ توسعه پایدار بدون رسانه‌ای توانمند، مستقل و مسئول دست‌یافتنی نیست. اگر رسانه را شریک حکمرانی بدانیم، بی‌تردید جامعه نیز از ثمرات آن بهره‌مند خواهد شد.